سخنرانی سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران در پنجمین نشست وزرای سازمان‌های فضایی

سخنرانی سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران در پنجمین نشست وزرای سازمان‌های فضایی ذیل دستور کار اجرای اعلامیه وزرای جاکارتا و فاز دوم برنامه اقدام آسیا و اقیانوسیه (۲۰۲۲–۲۰۲۶)؛ بانکوک، چهارشنبه ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶

بسم الله الرحمن الرحیم

جناب آقای رئیس، (سرکار خانم دبیر اجرایی)، نمایندگان محترم، خانم‌ها و آقایان؛

 

در ابتدا مایلم گزارش دبیرخانه در خصوص اجرای فاز دوم برنامه اقدام آسیا و اقیانوسیه و همچنین اعلامیه وزرای جاکارتا درباره کاربردهای فضایی برای توسعه پایدار را مورد توجه قرار دهم.

 

چهار سال پیش، زمانی که اعلامیه وزرای جاکارتا به تصویب رسید، پویش‌های جهانی بسیار کمتر از دنیای امروز دچار چنددستگی و واگرایی بود. در سال ۲۰۲۲، چالش‌های مشترکی همچون همه‌گیری کووید-۱۹ به عنوان ضرورت‌هایی برای اتخاذ یک رویکرد جمعی، همچنان در اذهان تازه بودند.

 

امروزه ما شاهد پیشرفت‌های بی‌سابقه‌ای در حوزه هوش مصنوعی هستیم و پیوندهای متقابل بیشتری را با سایر حوزه‌ها از جمله داده‌ها و تحلیل‌های رصد فضایی کشف می‌کنیم. در چنین بستری، برخی کشورها فعالانه در برابر شکل‌گیری هرگونه اجماع مقاومت می‌کنند و حتی به پیشگامی خود در تسلیحاتی کردن قلمرو فرازمینی مباهات می‌ورزند.

 

نمایندگان محترم،

بیش از هشت ماه است که کشور من هدف یک کارزار وحشیانه از تجاوز نظامی جنایتکارانه و ترورهای دولتی مقامات ارشد، از جمله حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای رهبر معظم جمهوری اسلامی ایران و دیگر فرماندهان و دانشمندان والامقام به همراه خانواده‌هایشان، و همچنین هدف‌گیری سیستماتیک زیرساخت‌های غیرنظامی نظیر تأسیسات فضایی، مراکز و مؤسسات تحقیقاتی فضایی و نیز بنیادهای مختلف فناوری اطلاعات و ارتباطات و رصدخانه‌هایی که بر ارتباطات ماهواره‌ای، پردازش و تحلیل داده‌ها نظارت دارند، قرار گرفته است.

 

بدیهی است که چنین حملات مخربی، پایداری بلندمدت فعالیت‌های فضای ماورای جو را تضعیف می‌کند؛ فعالیت‌هایی که اساساً به ایمنی، امنیت، یکپارچگی و قابلیت اطمینان زیرساخت‌هایی وابسته هستند که پایش، تحلیل، هماهنگی و کنترل ماهواره‌ها و همچنین داده‌های جمع‌آوری‌شده از فضا را امکان‌پذیر می‌سازند. بنابراین، جمهوری اسلامی ایران حق خود را برای جبران خسارت بابت صدمات وارده به زیرساخت‌های فضایی خود از طرق مقتضی و مطابق با قواعد آمره حقوق بین‌الملل محفوظ می‌دارد.

 

همچنین لازم به ذکر است که ماهیت به هم پیوسته فعالیت‌های فضایی بدین معناست که خرابکاری در خدمات فضامحور دارای منافع بین‌المللی، از جمله پایش زیست‌محیطی، مدیریت بلایا و مخابرات جهانی، منافع جمعی مردم منطقه را که از کاربرد صلح‌آمیز فضای ماورای جو بهره‌مند می‌شوند، تضعیف می‌کند.

 

در همین راستا، مایلم تأکید کنم که فعالیت‌های «مرکز آسیا و اقیانوسیه برای توسعه مدیریت اطلاعات بلایا» (APDIM) که مقر آن در تهران است، به شدت تحت تأثیر این تجاوز جنایتکارانه قرار گرفته و به همین ترتیب، کشورهایی که از خدمات این مرکز بهره‌مند می‌شدند، به دلیل اختلالات ایجادشده با دشواری‌های بیشتری برای استفاده از این خدمات مواجه شده‌اند.

 

از این رو، ما ایجاد پیوندهای قوی‌تر میان شبکه‌های مؤسساتی را پیشنهاد می‌کنیم که خدمات مشابهی از جمله داده‌های مرتبط با فضا، به‌ویژه در حوزه کاهش و مدیریت خطر بلایا و نیز پایش مخاطرات ارائه می‌دهند؛ تا تلاش‌های مشترک ما به ضعیف‌ترین حلقه زنجیره تقلیل نیابد، بلکه به شبکه‌ای هم‌افزا از ارائه‌دهندگان خدمات تبدیل شود که قادر به پشتیبانی از کل منطقه آسیا و اقیانوسیه است.

 

در همین رابطه، بدین‌وسیله «برنامه اقدام و ظرفیت‌سازی مشترک مرکز اپدیم و سازمان‌های همکاری فضایی منطقه‌ای»، شامل ارتقای مدیریت فرامرزی خطر بلایا و پایش طوفان‌های شن و گرد و غبار در منطقه آسیا و اقیانوسیه با استفاده از کاربردهای فضایی، پیشنهاد می‌گردد.

 

از توجه شما سپاسگزارم.